Matura ustna z angielskiego 2027: przebieg, zadania, pytania egzaminatora i punktacja

Matura ustna z angielskiego w 2027 roku wygląda tak samo jak w 2026. Zdaje ją każdy, kto ma angielski jako przedmiot obowiązkowy, i nie ma ona poziomu. W sali jesteś jedyną osobą zdającą. Losujesz numer zestawu i przez około 15 minut rozmawiasz po angielsku z egzaminującym. Drugi członek zespołu tylko słucha. Najpierw jest krótka rozmowa wstępna, potem trzy zadania: rozmowa z odgrywaniem roli, opis ilustracji z odpowiedziami na trzy pytania i wypowiedź na podstawie materiału stymulującego z odpowiedziami na dwa pytania.

Za całość dostajesz maksymalnie 30 punktów, a do zdania potrzebujesz 30%, czyli 9 punktów. Nie wolno korzystać ze słowników ani innych pomocy. Część ustna z języków obcych trwa od 6 do 31 maja 2027 roku, z wyjątkiem 9, 16, 23, 27 i 30 maja, a dzień i godzinę ustala Twoja szkoła. Opieram się na informatorze CKE dla angielskiego, Informacji o sposobie organizacji egzaminu w roku szkolnym 2026/2027 i komunikacie o harmonogramie z 20 sierpnia 2026 r. Określenia „pytania impulsowe” tam nie ma, ale niżej wyjaśniam, czego dziś dotyczy.

Przebieg matury ustnej z angielskiego minuta po minucie

Po okazaniu dokumentu losujesz bilet z numerem zestawu. Wylosowane bilety nie wracają do puli, więc osoba po Tobie nie dostanie tego samego zestawu. Zestaw (wydruk albo plik na komputerze) dostajesz dopiero po rozmowie wstępnej. Polecenia do zadań 1 i 3 są po polsku. Zadania robisz po kolei, bez powrotu do zakończonego lub pominiętego, a czas na przeczytanie polecenia wlicza się w czas zadania.

Egzaminujący pilnuje czasu. Po około 30 sekundach nad zadaniem 1 usłyszysz Can we start now?, a w zadaniu 2 Can you start now? może paść już po około 10 sekundach. Punkty zespół ustala zaraz po Twoim wyjściu i podaje je po każdej grupie pięciu zdających.

Rozmowa wstępna: bez punktów za treść, ale nie za darmo

Rozmowa wstępna ma Ci pomóc oswoić się z sytuacją i nie ma w niej elementów do „zaliczenia”. Język ocenia się jednak dla całej wypowiedzi, począwszy od rozmowy wstępnej, więc zakres, poprawność, wymowa i płynność są słuchane od pierwszego zdania. Przykładowe pytania z informatora to Do you like travelling? (Why? / Why not?), Which foreign country would you like to visit? albo What things do you usually buy online?. Nawias z Why? to podpowiedź: egzaminujący oczekuje więcej niż „tak”.

Dwa, trzy zdania na pytanie wystarczą.

Zadanie 1: rozmowa z odgrywaniem roli, czyli skąd „pytania impulsowe”

Dostajesz po polsku sytuację i cztery kwestie do omówienia. W przykładzie z informatora przeprowadzasz się w Londynie i rozmawiasz o tym z kolegą lub koleżanką ze szkoły językowej: powód przeprowadzki, przewidywane trudności, pakowanie, firma transportowa. W obu przykładowych zestawach rozmowę zaczyna zdający. Każdą kwestię musisz poruszyć i rozwinąć, a do tego sensownie reagować na egzaminującego.

Według CKE w rozmowie wstępnej oraz w zadaniach 2 i 3 egzaminujący zadaje wyłącznie pytania z zestawu. W zadaniu 1 ma za to „dodatkowe uwagi”. W przykładzie z przeprowadzką: poprosić o dokładniejsze objaśnienie, grzecznie się nie zgodzić, żeby zdający musiał podać kolejne argumenty albo inne rozwiązanie, wątpić, czy przeprowadzka się opłaci, i zaproponować pomoc przy pakowaniu. Egzaminujący wykorzystuje wszystkie albo tylko część, zależnie od rozmowy. Te reakcje zwykle nazywa się pytaniami impulsowymi. Nie da się ich wykuć, ale da się przećwiczyć odpowiadanie na sprzeciw i dopytywanie.

To mój przykład, nie wzorzec CKE. Każda reakcja egzaminującego dostaje odpowiedź, a Ty z własnej inicjatywy przechodzisz do kolejnej kwestii. W zadaniu 1 ocenia się też adekwatność wypowiedzi do tego, co mówi egzaminujący, więc wyuczony monolog, który ignoruje sprzeciw, może kosztować punkt albo dwa.

Zadanie 2: opis ilustracji i trzy pytania

Maksymalnie 3 minuty. W opisie określasz miejsce, osoby i to, co robią, a potem odpowiadasz na trzy pytania z zestawu egzaminującego. W obu przykładowych zestawach z informatora układ jest podobny: pierwsze pytanie dotyczy ilustracji (Why are there some robots on the students' desks?), drugie Twojej opinii (Are outdoor restaurants a good idea? Why? / Why not?), a trzecie Twojego doświadczenia (Tell us about a meal you enjoyed in a restaurant.). To nie reguła, ale przygotuj się na wszystkie trzy typy, także na opowiadanie w czasie przeszłym.

Według informatora odpowiedzi nie powinny być zdawkowe i jednozdaniowe. Do ich rozwijania przydaje się schemat AREA:

• Answer: odpowiedz wprost w jednym zdaniu.
• Reason: podaj powód.
• Example: dodaj przykład, najlepiej własny.
• Add: dorzuć zastrzeżenie, drugą stronę albo przewidywanie.

Na pytanie Are outdoor restaurants a good idea? może to brzmieć tak: Yes, mostly. People enjoy eating in the fresh air, especially after a winter indoors. There's a place near my school that's full every evening in June. The only problem is the weather, so they need some kind of roof. Jak z płaskiej odpowiedzi zrobić taką, która się broni, posłuchasz w nagraniu:

Zadanie 3: materiał stymulujący i dwa pytania

Dostajesz dwie lub trzy ilustracje i sytuację po polsku, np. wybór plakatu do przedstawienia o Szkocji. Masz około minuty na przygotowanie, a całe zadanie trwa maksymalnie 5 minut. Wybierasz ilustrację i uzasadniasz wybór, potem wyjaśniasz, dlaczego odrzucasz pozostałe, a na końcu odpowiadasz na dwa pytania. Egzaminujący wybiera je z listy czterech, np. Do you think that exchange programmes for schools are a good idea? albo What are the disadvantages of studying in an English-speaking country?. Są bardziej ogólne niż w zadaniu 2.

Najdroższy błąd w tym zadaniu to zapomnieć o odrzuceniu pozostałych ilustracji. To osobny element. Jeśli go pominiesz, a trzy pozostałe rozwiniesz, dostaniesz za sprawność komunikacyjną w tym zadaniu 4 punkty zamiast 6.

Punktacja: skąd biorą się 30 punktów

W sprawności komunikacyjnej informator mówi o „stopniu realizacji” czterech elementów każdego zadania. W zadaniu 1 to cztery kwestie z polecenia, w zadaniu 2 opis i trzy odpowiedzi, w zadaniu 3 wybór z uzasadnieniem, odrzucenie pozostałych ilustracji i dwie odpowiedzi. Liczy się, do ilu elementów się odnosisz i ile z nich rozwijasz w zadowalającym stopniu. Cztery poruszone i cztery rozwinięte dają 6 punktów. Cztery poruszone, ale żaden nierozwinięty, dają 2. Każdy element zbyty jednym zdaniem kosztuje więc punkt.

Od tego wyniku można odjąć 1 punkt, jeśli czasami potrzebujesz pomocy egzaminującego, albo 2 przy znacznej pomocy (w zadaniu 1 również za nieadekwatne wypowiedzi). Jeśli nie przystąpisz do wszystkich zadań, maksimum za język też spada: przy dwóch zadaniach dostaniesz najwyżej po 2 punkty za zakres, poprawność, wymowę i płynność, a przy jednym zadaniu po 1 punkcie.

Za wymowę dostajesz 2 punkty, jeśli błędów nie ma albo nie zakłócają komunikacji. Brytyjskiego akcentu nikt nie wymaga, ale dźwięk zmieniający znaczenie słowa już jest problemem (więcej w tekście o wymowie angielskiej u Polaków). Przy zakresie słownictwa informator jako przykłady wyrazów o wysokim stopniu pospolitości podaje „miły, interesujący, fajny”. Kto na każde pytanie odpowiada nice i interesting, nie dostanie 4 punktów.

Kalki z polskiego i inne błędy, które kosztują punkty

Najczęściej słyszę błędy z tłumaczenia słowo po słowie. Egzaminator zrozumie, ale poprawność i zakres na tym tracą.

Poza kalkami punkty uciekają przez:

• Jednozdaniowe odpowiedzi. Yes, I do. to potwierdzenie, że pytanie dotarło, a nie rozwinięcie.
• Pominięty element. Najczęściej odrzucenie ilustracji w zadaniu 3 albo jedna z czterech kwestii w zadaniu 1.
• Długą ciszę. Płynność ocenia się po pauzach. Krótka pauza na myślenie jest naturalna. Dziesięć sekund milczenia co zdanie już nie.

Na ciszę pomagają zwroty, które dają kilka sekund i brzmią naturalnie: That's a good question. Let me think…, I haven't really thought about it, but I suppose…, It depends on the situation, but generally…. Gdy nie dosłyszysz pytania: Sorry, could you say that again?. Gdy brakuje słowa, opisz je: zamiast „lodówka” powiedz the thing in the kitchen that keeps food cold. Tylko nie powtarzaj jednego zwrotu przy każdym pytaniu.

Jak przygotować się do matury ustnej z angielskiego

Przykładowe zestawy w informatorze mają wersję dla zdającego i dla egzaminującego. Ćwicz z kimś, kto przeczyta tę drugą i naprawdę będzie się z Tobą kłócić w zadaniu 1. Nagrywaj się i sprawdzaj, czy każdy z czterech elementów ma więcej niż jedno zdanie. Jeśli na głos nic nie wychodzi, zacznij od tekstu o barierze językowej w mówieniu. Zmiany w kolejnych latach opisałem w tekście matura z angielskiego 2027: co się zmienia.

Na moich lekcjach speaking do matury wygląda tak:

1. Diagnoza fonetyczna. Sprawdzam wymowę na poziomie miejsc artykulacji, czyli tego, gdzie w ustach powstaje dźwięk. Od tego zależą 2 punkty za wymowę.
2. Poprawki bez przerywania. Kiedy mówisz, nie wchodzę Ci w słowo. Błędy zapisuję na żywo we wspólnym dokumencie Google i omawiamy je, kiedy skończysz.
3. Podsumowanie w PDF po każdej lekcji, przygotowane pod Ciebie.
4. Symulacje egzaminu. Gram egzaminatora: pilnuję czasu, nie zgadzam się z Tobą w zadaniu 1 i zadaję pytania, których nie znasz.

Egzaminator nie czeka na idealne zdanie. Czeka na drugie zdanie. Kto to zrozumie w marcu, w maju nie ma już czego się bać.

Adrian Ekrem — lektor, native speaker, Wrocław

Jestem native speakerem z Liverpoolu z certyfikatem CELTA i doświadczeniem w BBC Radio 4, uczę od 8 lat. Lekcje prowadzę przez Google Meet, a we Wrocławiu stacjonarnie: u Ciebie w domu albo w kawiarni. Godzina speakingu kosztuje 110 zł online i 140 zł we Wrocławiu, przygotowanie do matury rozszerzonej 120 i 150 zł. Pakiety 5, 10 i 20 godzin mają rabat 5%, 10% i 15% i nie wygasają. Pierwsza 30-minutowa lekcja próbna jest bezpłatna. Szczegóły znajdziesz na stronach korepetycje z angielskiego do matury i speaking i konwersacje.

Najczęstsze pytania o maturę ustną z angielskiego

Podsumowanie

Matura ustna z angielskiego 2027 to około 15 minut, rozmowa wstępna i trzy zadania, 30 punktów do zdobycia i 9 do zdania. W zadaniach 2 i 3 egzaminator czyta pytania z kartki. W zadaniu 1 reaguje na żywo, i to są dzisiejsze „pytania impulsowe”. Punkty zdobywasz, kiedy poruszasz każdy element i rozwijasz go więcej niż jednym zdaniem.

W tym tygodniu zrób jedno: otwórz informator CKE na stronie 46, poproś kogoś o przeczytanie wersji dla egzaminującego i nagraj cały zestaw 1 na czas. Potem policz elementy, które udało się rozwinąć. Jeśli chcesz przejść taką symulację ze mną, umów bezpłatną lekcję próbną przez formularz kontaktowy.